 |
Jos las Leids
Selectie van Leidse publicaties besproken door Jos Damen (Universiteitsbibliotheek)
[nb. onderstaande links verwijzen naar de tekst elders op deze
pagina]
Het orgel in het Academiegebouw
|
Leiden heeft als enige Nederlandse universiteit een officiële
universiteitsorganist: Jan Verschuren. Zes jaar geleden is er in
het Academiegebouw een nieuw (Flentrop)orgel neergezet, en
sindsdien klinkt er af en toe weer orgelmuziek in het Groot
Auditorium. Beide weetjes las ik in het dunne, charmante en
informatieve boekje Het orgel in het Academiegebouw van
Bert Crama, Boukje Thijs en Jan Verschuren (oktober 2003).
De brochure is vooral zo aardig omdat het niet alleen de
geschiedenis van de (drie) orgels (uit resp. 1675, 1935 en 1998)
belicht, maar bijna en passant verhaalt over de historie van het
Academiegebouw, over de eerste gulle gever Sir Baldwin Hamey,
over Leidse academische muziek (O Leyda Gratiosa van
Cornelis Schuyt), over het orgel in de Nederlandse literatuur en
over dit nieuwe orgel, een geschenk bij het afscheid van prof.
L.Leertouwer als rector van de Leidse universiteit. Waarom geeft
Ton Koopman zijn Leidse collegereeks over oude muziek op 14 en
28 mei 2004 eigenlijk in het Lipsiusgebouw, en niet in het Groot
Auditorium -met orgel?
Het orgel in het Academiegebouw. Leiden, 2003 EUR 3,50
(Bestel: mailto:l.crama@fwneld.leidenuniv.nl)
|
 |
 |
|
Het orgel in het Academiegebouw
|
|
 |
Leids student en het hoerendom
Huizingalezing door De Swaan
|
In de mistroostige dagen tussen Sinterklaas en Kerstmis is er altijd
een vrijdagavond dat de Leidse Pieterskerk feestelijk volloopt met
gelovigen in het woord. NRC-Handelsblad, de Maatschappij der
Nederlandsche Letterkunde en de Leidse Faculteit der Letteren
organiseren sedert 1972 rond half december de Huizingalezing. Wie de
lijst doorloopt, ziet een dertigtal respectabele denkers en
schrijvers.
Onder de titel Moord en de staat –eenverwijzing naar zijn
boek Zorg en de staat schetste Abram de Swaan op 19 december
2003 een somber beeld: "de staat" is in de 20e eeuw
verantwoordelijk geweest voor de dood van 170 miljoen burgers (USSR:
62 miljoen, China: 35 miljoen, Duitsland: 21 miljoen). Het trieste
resultaat werd door De Swaan sociologisch en lezenswaard geduid.
A. de Swaan: Moord en de staat. Amsterdam, 2004
|
 |
 |
|
Moord en de staat
|
|
 |
Azijnpisser Kousbroek
|
Uitgeverijen en antiquariaten verblijden liefhebbers rond de
jaarwisseling met geschenken. Leids antiquariaat Klikspaan schonk 300
vrienden en relaties het boekje De kikvors en de ooievaar van
Rudy Kousbroek. Dat bestaat uit een zeven bladzijden lange tirade
tegen lelijks in Leiden.
Kousbroek ging tien jaar geleden in Leiden wonen en dacht terecht
te komen in een Nederlands Oxford of Quartier Latin. Tsja, dat
schrijnt natuurlijk.
Tegenover veel positiefs over Leiden (je bent snel de stad uit, er
staan gedichten op muren, je hoort Bach op het carillon, Leiden heeft
de Hortus, ganzen, France2 en de UB) noemt Kousbroek veel negatiefs:
onopgevoede meeuwen, beroerde advertentiekrantjes, laag IQ van de
bevolking, beroerde filmcultuur, lelijke gebouwen (WSD!), gedempte
grachten. Al dat gezeur is Kousbroek vergeven door zijn top drie van
mooie gebouwen: de Marekerk, Bibliotheca Thysiana en de Lakenhal. Het
toetje is het mooist: Kousbroeks favoriete dag is 4 oktober. "Het
beestachtige geloei is dan weer verstomd, de straten zijn ontdaan van
vertrapte bierblikjes en urine, en een schoon Leids jaar ligt voor
ons, so various, so beautiful, so new."
Rudy Kousbroek: De kikvors en de ooievaar. Leiden, 2003.
[Niet in de handel, maar wellicht te koop bij Aad van Maanen in
Antiquariaat Klikspaan tegenover de Hooglandse Kerk.]
|
 |
|
 |
Beslommerde 18e eeuws boedel
|
In Leiden liggen duizenden schitterende brieven bewaaard (http://opac.leidenuniv.nl):
van Christiaan Huygens en Juliana, van Huizinga en Bolland. Jacques
Baartmans koos voor Myne beslommerde boedel veertig brieven uit
1787-1788 van Emilie Luzac, echtgenote van Wybo Fijnje,
patriottenleider en drukker-uitgever. Dat leverde meer dan een
tijdsdocument op. Emilie schrijft humoristisch over haar vlucht door
België, Duitsland en Nederland. Emilie verliest alles: have, goed,
kin en eigen leven. Man Wybo beschrijft in twee brieven -ook opgenomen
in deze uitgave- haar door en begrafenis. Een ontroerend boek over
-ja, echt- een asielzoekend gezin.
Emilie Fijnje-Luzac: Myne beslommerde boedel. Bezorgd en
ingeleid door Jacques Baartman. Nijmegen, Uitgeverij Vantilt, 2003.
EUR 19
|
 |
 |
|
Myne beslommerde boedel
|
|
 |
|
|
|
Leiden 1860 - 1960
Damsteegts proefschrift uit 1942
Wanhopige Liefde in China 1937
|
In 2002 verscheen de roman Berg van de ziel van de Chinese
Nobelprijswinnaar Gao Xingjian in een vertaling van de Leidse
sinologe Anne Sytske Keijser. Onlangs verscheen weer een vertaling
van haar hand en toetsenbord: Nanjing 1937 -een
liefdesgeschiedenis, een roman van de Chinese auteur Ye
Zhaoyan.
Elke Chinees kent het verhaal van "de verkrachting van
Nanjing", de stad die door de Japanners in 1937 in de as werd
gelegd nadat eerst bijna de complete bevolking (450.000 mensen)
over de kling was gejaagd. Het is een verhaal dat uiteraard beter
beklijft dan dat van de miljoenen Chinezen die tussen 1950
en 1980 door hun heersers en landgenoten werden omgebracht of
verhongerd.
Het knappe van de roman van Ye Zhaoyan is dat hij de enorme
moordpartij in Nanjing alleen op de achtergrond mee laat spelen.
Het bijna frivole verhaal (drankzuchtige professor wordt verliefd
op jonge vrouwe en zweert zijn losbandige leven af) krijgt
daardoor een enorme extra lading.
Ye Zhaoyan: Nanjing 1937: een liefdesgeschiedenis. Uit het
Chinees vertaald door Anne Sytske Keijser. Ambo, Amsterdam, 2003.
EUR 25
|
 |
 |
|
Nanjing 1937: een liefdesgeschiedenis
|
|
 |
Deken- en meelfabrieken
Katwijks
|
Het Katwijks dialect is soms aan de Leidse universiteit te horen.
Sinds kort hoeft men echter niet op een Katwijkse collega te wachten
om een paar mooie woorden te horen. Een Leids onderzoeker (promotie
april 2004) zorgde er voor dat op de zolder van het Katwijks museum
een strandhokje te bezoeken is waarin geluisterd kan worden naar de
oudst bekende opname van het Katwijks dialect, in 1938 op de plaat
ingesproken door C. Varkevisser. Komt dat horen, komt dat horen.
www.katwijksmuseum.nl
|
 |
|
 |
|