Hendrik Snakenburg 1674 - 1750

Gedicht aan D’Orville (ca. 1730). Gebruikt exemplaar: KBH 852 F 198

Gedicht op het overlijden van Hermannus Boerhaave, in Epicedia in memoriam Viri Summi Hermanni Boerhaavii, Principis Medici. Vita functi XXIII. Sept. MDCCXXXVIII. (Appendix bij Albertus Schultens: Oratio academica. In memoriam Hermanni Boerhaavii, Viri Summi. Ex decreto Rectoris Magnifici et Senatus Academici habita Die IV. Novembris, An. MDCCXXXVIII. Leiden, Johannes Luzac, 1738. Gebruikt exemplaar: UBL 97 D 12 : 9

Continue

VIRO

CLARISSIMO

JACOBO PHILIPPO D’ORVILLE J.C.
PROFESSIONE PUBLICA MERCURII
ET MUSARUM CONNUBIUM
CELEBRANTI.

AUdite vastae Sicaniae plagae,
Quîs more raro contigit hospitem
    Videre desertis in oris
        Prisca soli decora eruentem.
Adsultet Echo Parthenopes jugis,
Doctosque fundat per Latium sonos,
    Narrentque rumores Batavos
        Aufidus Eridanusque Tibri.
Cantet feraci luxurians grege
Jucundioris Gallia gratiae,
    Sed Gallia edoctis nitescens
        Culta viris solido lepore.
Vel quae venustas Albionum decus
Inscribit astris, nominaque inclyta
    Commendat Orbi litterato,
        Praesidium melioris aevi.
Conferte latae fronids adoreas,
Et hospitales jungite gratias,
    Pulchroque concentu frequentes
    D;ORVILIUM celebrate gentes.
Musis amico captus ab otio
Lustrabat oras vestraque culmina,
    Non vile votivi secutus
        Officii pretium, forumve.
Suo beatum, nec meritis suis
Quidquam ambientem Castalides colunt;
    Sed mentis intactae latebras
        Nil nisi amor Patriae tenebat.
Accepit omen dotibus ingenI
Favens secundis AMSTELA, & hunc sibi
    Crescentis aevi conditorem
        D’ORVILIUM reperisse gaudet.
Mirantur omnes: quid potuit, rogant,
In vota pectus flectere liberum?
    Amor Penatum, quosque honores
        Sponte suâ retulere Patres.
Concurrit undis Naïadum Chorus,
Yamque plausu personat AMSTELA,
    Hermaeque Musarumque Nymphae
        Connubium celebrant frequentes.
Hic, hic choragus, qui genii rosas
Subinde cultis spargat odoribus,
    Comesque buxo tinniente
        Conciliet dapibus leporem.
Hoc vate vivet Musica gloria,
Quam nuc ad YAM restituit suis
    In publicos usus piorum
        Sedulitas generosa Patrum.
Qua parte Mundi Fama loquax vehit
Hermen, Batavi praesidium soli,
    Illac maritatae voluptas
        Palladis Amsteliae feratur.
Hanc Tu per oras undique nobiles,
Quas fama praesens attigit, & viris
    Hac arte doctis comprobatam
        Redde tuis meritis JACOBE.
Sic laus Batavae pristina gloriae,
Conviciis quae futilibus labat,
    Per te revivat; sospitator
        Tu patriis memorere Musis.

                                            HENR. SNAKENBURG.

Continue


[fol. A3r]

M.S.

HERMANNI BOERHAVII.

O stupor! ô rigidi vis plusquam ferrea fati!
    O dira & flecti nescia Parca prece!
Falce tua, in cineres mortali lege fatiscens
    BOERHAVIUS, Batavûm gloria, raptus abit.
(5) Adtulit humanis damnum irreparabile rebus
    Atra dies, furvâ nocte premenda magis.
Invidiamque movent orco conjuncta bonorum
    Vota tot, unanimi continuata prece.
Absumtus vigili curâ, nimioque labore,
    (10) Quîs opifer miseris ad mala cuncta fuit;
Quîs Coâ doctam formavit ab arte juventam,
    Et celebres toto reddidit orbe scholas.
Sed vigor & cultus, solidoque in corpore robur
    Spondebant longos Nestoriosque dies.
(15) Dis aliter visum; multis qui sufficit unus,
    Ipse sibi in tantâ deficit arte minor.
Heu violenta lues: heu pestis tetra, furoris
    Plena, Machaoniam quaeque recuset opem!
Visa sibi felix, se major & ipsa, nec ulli
    (20) Aemula, BOERHAVIO LEIDA superba suo,
Nunc misero gemitu jacturae in imagine tota
    Obnubit furvo tegmine moesta caput.
[fol. A3v]
Et quasi desolata, adituque orbata frequenti
    Confundit querulis compita vasta sonis.
(25) Lamentique vices vicinas spargit in urbes,
    Qua Batavûm planctus sidere summa ferit.
Nec tantum Batavo surgunt lugubria coelo
    Murmura, sed toto personat orbe dolor.
Gallia, doctrinis, se judice, prima, benigno
    (30) BOERHAVIUM plausu devenerata suo est.
Et penitus toto celebres nunc orbe Britanni
    Hunc quasi praesentem percoluere deum.
Certatimque aegri spreto maris usque periclo
    Has sedes veluti Delphica templa petunt.
(35) Inde domum referunt miracla stupenda valentes,
    Inque vices alios ad sacra tecta vocant.
Quid juvat Italiam meminisse? quid Austria cultrix
    Contulerit magno per monumenta viro?
Ecquis inaccessas rupes, inscriptaque pulchris
    (40) BOERHAVII nescit nomine saxa notis?
Hanc memores famam scopuli servate, decusque
    Porrigat aeterno pignore summus apex!
Teutones & Cimbri, vel quos glacialis ad axem
    Oceanus toto subtrahit orbe poli,
(45) BOERHAVII nomen cultu venerantur, & ardent
    Ora salutiferi cernere docta viri.
O funus crudele, in quo communia damna
    Quum gemit Europae pars bona cum Batavis;
Nos, quibus est propius concessum cernere anheli
    (50) Pectoris angores letiferamque luem,
Inviti lacrimis precibusque optavimus, ipsi
    Ut cita mors ferret muneris instar opem.
Quot longum viles animae extenduntur ni aevum,
    Quos nihili faceret publica caussa mori!
(55) Dum preciosa cadunt tot iniquâ falce resecta
    Corpora, Nestorias vivere digna vices!
At Pylios lect expleret BOERHAVIUS annos;
    Inportuna tamen mors & acerba venis.
[fol. A4r]
Nec tantum miseranda venis, venis inproba, longâ
    (60) Anxia dum stagnant viscera tenta lue.
Phylliriden diro solvit lux nona veneno,
    Et subito absumsit vulnere virus edax.
At funestus hydrops, ceu quis conterminus illi
    Morbus, qui coeci proxima caussa mali,
(65) BOERHAVIUM tenuit decimo plus mense, sub ipsa
    Mole fatigatum, dissimilemque sui.
Donec mille neces certatim passus in una
    Morte, tamen placidâ par sibi mente jacet.
Nunc jacet, & culto per vitam Socrate major,
    (70) Tutius ad coeli pignora carpit iter.
Nec dubiis errat vaga mens suspens tenebris,
    Sed Sponsore fides fert meliora Deo.
At non perpetuo nitentem ad summa volatu
    Livor inoffenso sic tulit ire pede.
(75) Dum ludens Epicure tui laudaverat horti
    Commoda, sincerae simpicitatis amans.
Mox tetrum spargens monstrosa Calumnia virus
    Terruit a sacro distinuitque gradu.
Hinc merito sibi gratatur Medicina, Virumque
    (80) Admississe adytis gaudet Hygeia suis,
Inque suo posuit solio, famamque perennem,
    Quam frustra carpat Livor, habere dedit.
Erubuit tandem, fictoque pudore quievit,
    Aut sua corrosit viscera triste nefas.
(85) Nunc quantum solamen abest mortalibus aegris?
    Ingeminat miseris undique turba sonis.
Plangit amor populi, Phoebusque, chorusque togatus
    Grande sibi sensit laudis abesse decus.
Et desiderium renovat SCHULTENSIA Suada,
    (90) Dum solvit magno justa suprema viro.
Exagitans probri ludibria vana maligni,
    Quae, licet incassum missa, nocere solent.
Attonito defixa stetit pia turba dolore,
    Adspectuque gemit mutua damna suo.
[fol. A4v]
(95) Materiem luctus dum conspicit undique, signa
    Dum nova tristitiae pulpita nigra gerunt,
Solvitur in lacrimas orator, & ipsa corona
    Horret & obtuso murmure moesta silet.
Ecquae tanta tibi, SCHULTENSI, debita Phoebo
    (100) Cura fuit? quonam te pius ardor agit!
Officio chorus omnis adest, laudine paratus
    Eloquio primas detulit ordo tuo?
Non ita: nec partes dat sors jussusve senatus,
    Quae tibi Te legit vox morientis erat.
(105) Quaque pares alii fuerant, tibi sanguis amorque
    Jura voluntatis pro ratione dedit.
Sic neque detrectâs, licet intercepta dolore
    Privato pietas publica verba voret.
Os tamen oppletum lacrimis, dum tristia fati
    (110) Voce recognoscis stamina, grande sonat.
Et tibi, SCHULTENSI, tua dum facundia magno
    BOERHAVIO solvit justa, redundat honor.
Sic spectata tuo eloquio rarissima virtus
    Diffundet famam per nova regna tuam.

                                            HENR. SNAKENBURG

Continue