Nil Volentibus Arduum: De Amsterdamsche dragonnade. Amsterdam 1714.
Uitgegeven door Felix de Jongh, Timen Kraak en Bernard Schelhaas.
Redactie dr. A.J.E. Harmsen, Universiteit Leiden.
Ceneton05896
In deze uitgave zijn evidente zetfouten gecorrigeerd en gemarkeerd met een asterisk.

Continue

[fol. *1r: frontispice]
[fol. *1v: blanco]
[fol. *2r]

DE

AMSTERDAMSCHE
DRAGONNADE

ÓF DE

BLYSPÉL.

[Vignet: Nil Voléntibus Arduum]

TE AMSTERDAM,
___________________

Gedrukt voor het KUNSTGENOOTSCHAP, én
te bekomen by de Erven van J. LESCAILJE, énz.
Met Privilegie. 1714.

Continue

[fol. *2v: blanco]
[fol. *3r]
[Wapen: Summo de lumine lumen]

DEN

Edelen Achtbaaren Heere

GERARD van PAPENBROEK,

Oud Schepen der Stad

AMSTERDAM.


EDELE ACHTBAARE HEER,
WY neemen de vryheid van Uw Ed. Achtb. dit Toneelwérkje met alle schuldige eerbied op te draagen; daar toe aangedreeven door [fol. *3v] de bekénde zucht, én achting, die zy heeft voor alle prysselyke Kunsten én Weetenschappen; eenen trek haar aangeërft door haare loffelyke Voorvaderen, die schoon in aanzien én rang gesteegen boven de gemeente, échter hunnen yver by alle voorvallende gelégenheeden lieten blyken én uitschynen in het koesteren deezer zinlykhéden;
[...]
onder haar gunst én beschérming te neemen; by wélk verzoek wy met eenen onze gereede dienstvaerdigheid aenbieden, én blyven

            Edele Achtbaare Heer,

                    Uw Ed. Achtbaarheids

                            Ootmoedige Dienaars,

                                    Onder den naam van

                NIL VOLÉNTIBUS ARDUUM.

Amsterdam, den 31en.
    van December, 1713.



[fol. *4v]

VERTOONERS.

KNYPAART, Weeuwenaar, Vader van Karel.
GRIET, Dienstmeid & JÓRDEN, Knécht } van Knypaart.
FLIP, Knécht van Karel.
GOEDAART, Vader van Izabelle.
KAREL, Zoon van Knypaart, verloofd aan Izabelle.
IZABELLE, Dóchter van Goedaart, verloofd aan Karel.
KATRYN, Kamenier van Izabelle.
HOENDERSCHRIK & SANSQUARTIER & BREEKAL & DONDERVELD & BLIKSEMSTEIN } Dragonders.
Zwygende.
ELF ANDERE DRAGONDERS.
HAUTBOIS, TROMMELSLAGER, énz.

    Het Tooneel verbeeld, in het Eerste Bedryf, de buurt én het
huis van Knypaart. In het Twéde, de kamer van Izabelle in
Goedaarts huis. En in het Dérde, eene ruime zaal van
onder tot boven beschildert, in het huis van Knypaart.


    De Geschiedenis van het Blyspél begind voor den
middag, én eindigd ’s avonds.
Continue
[p. 1]

DE

AMSTERDAMSCHE

DRAGONNADE.

BLYSPÉL.

__________________________

EERSTE BEDRYF

EERSTE TOONEEL

KNYPAART, GRIET, JÓRDEN.

                        KNYPAART.
JE moet wél op ’t huis passen, Griet, en de deur vast toegeslooten houwen.
                        GRIET.
En de vénsters ook, men Heer, je meugt je’er gerust op vertrouwen.
                        KNYPAART.
En jy, pas op de stal; de boer komt daatelyk met hooi,
Maak dat’er niet een bryzeltje van weg raakt.
                        JÓRDEN.
                                                                    Sinjeur dat was gien rooi.
(5) Maar zellen jouw paerden gien haver hebben?
                        KNYPAART.
                                                                            Wie het zen leeven!
Schélm! ik heb ’er veur acht dagen nog twé handen vol gegeeven;
Dóch ’k heb nou een milde bui, geef’er flus elk nóch een handje vol.
Maar maak dat je ze zelf niet opvreet!
[
p. 2]
                        JÓRDEN.
                                                            Wel Sinjeur, wordje dol?
Mienje dat alle ménschen zo gulzig as jy, en jouws gelyken bennen?
                        KNYPAART.
(10) Wat zeg je schóft?
                        JÓRDEN.
                                    Ik zeg, dat je me béter behoorde te kennen.
Maar gantsch bloed! ik dócht om jouw hoenders en kalkoenen niet.
Belief je veur zeemel én karremélk wat géld te laeten an onze Griet,
Ze hebben sunts veertien dagen niet ien korrel mier te eeten.
                        KNYPAART.
Jaagze op ’t bleekvéld, én laat ze heur bast vol wurmpjes én gras vreeten.
                        JÓRDEN.
(15) Gendag, Sinjeur.


TWÉDE TOONEEL.

GRIET, KNYPAART.

                        GRIET.
                            MAar jémeni, Sinjeur, wat binje ook puntig opgeschikt!
Ik loof waarachtig, dat’et aanstaande hylik van jouw zeun je zo verkwikt,
Dat je jou zelf inbeeldt dat je ook zélt gaen trouwen:
Want zulken optooisel ruikt duivekaters nae de vrouwen.
                        KNYPAART.
Na de vrouwen? Jou varken, waarom doeje zulken inpertinenten vraag?
                        GRIET.
Wel Sinjeur, vergeef my die, ik pardonneer jou het varken ook graag.
[p. 3]
Maar spreek ik wat vry, Sinjeur, wil my veréxcuzeeren:
Want al wierd je nóch iens kwaed, jebent al te oud om te procureeren.
                        KNYPAART.
Wél, wie heeft ooit stouter én onbeschaamder pluggin gekénd!
Myn overgrootvaâr, gelyk myn vader, was zo een vigoreuse vént,
Dat hy in zyn vyfenzéventigste jaar trouwde myn met myn zalige moeder,
Een maagd van acht en tachtig, toen ze in de kraam kwam van myn broeder.
                        GRIET.
Wel jémeni, men Heer! Al loof ik ’t niet, ’t zyn mirak’len die je me zegt!
                        KNYPAART.
Brus in huis snapster; pas op de handen van de boer, én van de knécht.


DÉRDE TOONEEL.

KNYPAART.

O Kupido, Kupido, hoe komje my dus schandig uit te stryken!
De Wanhebbelyke liefde van Joost, is by de myne niet te vergelyken!
O Izabelle, Izabelle! lief bruidtje van myn eenigste zoon,
Hoe belet je me ’s nachts het slaapen schoon bakkesje idoon!
Och waarom deed ik jou veur myn zelf niet ten huuwelyk vraagen?
Ligt had jouw vader Goedaart my de koop wel toegeslagen.
Maar hoe stél ik het nou om jou te krygen in myn gewout?
[p. 4]
Je houdt ligt van wat jongs, én ik wordt thans al vry wat oud; Ik ben evenwél jeugdig genoeg om nóch eens te paaren. Alles zou wel gaan, wist ik het zo met myn zoon te klaaren, Dat ik hem eene and’re vryster opspoorde; daar zyn’er wel meer. En wil hy niet, zénd ik hem na Groenland om een blaauwe Beer.

VIERDE TOONEEL.
Flip, Knypaart.

                        FLIP.
,,Myn Meester moest ik hier voor ’t huis van Goedaart verwachten.
,,Maar wat doet die gryze schuddeból daar? Hy’s in diepe gedachten,
,,En praat by zen zelf. Ik verbérg me, én hoor wat hy zeidt.
                        KNYPAART.
Kort beraad, goed beraad; ’k voel dat Kupido veur my pleit. Myn zoon neem het wél of kwaalyk, ik zal my verkloeken Zyn huuwelyk te breeken, én zyn bruid veur my verzoeken. En waarom zou ik niet? Het hémd is nader als de rok: ik ben fiks op my kooten, én ik gaa nóch recht, zonder stok. Myn Appeteeker Kusissle, toen ik my léft deed klisteeren, Zei dat men my niet ouwer dan op veertig jaar zou takseeren.
                        FLIP.
,,Dat ’s geen wonder: want hy zag je sléchts deur een leere zak.
                        KNYPAART.
Myn ooren tuiten my, als of men érgens van my sprak. Ligt is het in ’t huis van myne allerschoonste fyne paerel. Dat ’s gang.
                        FLIP.
,,Wat droes! Het is waarachtig de Vader van Karel!
                        KNYPAART.
Wat duiker doet die kaerel hier te spionneeren veur Goedaarts huis?
                        FLIP.
,,Hy ziet me; maar my niet kennende, zal ik hem knippen als een luis. Dag vriendschap.
                        KNYPAART.
Wel dat zyn al raare, én familjaare komplimenten!
                        FLIP.
Spreek, bénje uit deeze stad van daan? Spreek, vént der vénten! Antwoord je me niet?
                        KNYPAART.
Wel neen ik, Monsieur, ik bén in deeze stad.
                        FLIP.
Wél gezégd!
                        KNYPAART.
,,Hy’s uit het dolhuis gebrooken!
                        FLIP.
’kheb jouw meining gevat. In deeze stad? Maar zou je dat wél durven met valschee eden Bevéstigen?
Knypaart
Wél neen ik, Monsieur, dat waar buiten réden: Ik zweer men leeven niet, ik ben heel fyn menist.
Flip,
Maar zeg me eens, lebbige bestevaar, ’t geen ik gaerne wist. Zou je my kunnen hélpen aan iet dat ik hier kom zoeken?
                        KNYPAART.
Wél wat zoek je tóch?
                        FLIP.
Ja gaauwert, je zoekt my te verkloeken. Je bént wél drommels nieuwsgierig; maar ik ben niet zo gek Om het jou te zeggen. Dag vriendschap.
Knypaart
De droes breekje de nek

VYFDE TOONEEL
Knypaart, Goedaart, Flip, ter zyden

Knypaart, hoestende
Hem, Hem. Heer Goedaart, ik wénschje veel geruste dagen
Goedaart
Beliefje niet in tetreên
                        KNYPAART.
Neen, ik kan je de zaak hier wel veurdraagen. Je hebt my gisteren jouw Dóchter veur myn zoon ten huuwelyk beloofd; Maar deeze nacht zyn my zo veel reflectien gewaaid deur het hoofd, Dewelke in myn verstand zodaanige influentien verwekken, Dat ik u permissie verzoek, om ’t gegeevene woord weêr in te trekken
                        GOEDAART.
Wél hoe, myn Heer Knypaart, my zulk een affront aan te doen? Heb ik zulks aan een vrind verdiend?
                        KNYPAART.
Gantsch niet: dat waar geen fatsoen. Dieshalven, om kort te gaan, én u niet te versteuren, Vraag ik haar voor my zelf tot vrouw, mag me dat luk gébeuren.
                        FLIP.
,,Overraader van jouw zoon!
Goedaart
Dat vind ik wel wanschikkelyk en vreemd: Izabelle is aan Karel verloofd; én ik verstaa ook dat hy ze neemt.
                        KNYPAART.
Maar ik heb suffisante rédenen, die jy niet zult versmyten
Flip
,,Jaa rédenen zat. Die geen tanden meer heeft om te byten,
,,Zoekt altyd na jong én mals vleis.

                        GOEDAART.
Dat schynt allegaâr wél; Maar wie blyft hier borg, dat je ligt op een sprong, op een stél, t’Avond of mórgen niet weêr verändert, én dat zou ik niet veelen.
                        KNYPAART.
Wie borg? Wél myn woord. En wat kan het jou verscheelen, Of ik haar trouw, of myn zoon? Is dat niet éven goed veur jou?
                        FLIP.
,Ja; maar ik weet dat het veur de Bruid drommels veel verscheelen zouw.
                        KNYPAART.
Wel hoor, is het géld béter borg als myn woord, laat eens kyken
                        GOEDAART.
En of jouw Zoon al afstond, én het kon myn Dóchter niet gelyken?
                        KNYPAART.
O! ’t is een gehoorzaam kind, én ik heb zulken vleijende tong... Dat... Maar proposeer sléchts iet tot jouw securiteit.
                        GOEDAART.
Hoe! Zo op een spong?
                        KNYPAART.
Zo zag ik het liefst.
                        GOEDAART.
Je moet een Notariale Acte passeeren, Dat, zo je aan jouw woordt en trouwbelóften kwamt te mankeeren, Dat je my, tot rouwkoop, vyf duizend guldens kontant betaalen zult...
                        KNYPAART.
’t Is een rykmans kapitaal!
                        GOEDAART.
Onder condemnatie als wettelyke schuld.
                        KNYPAART.
Mids, dat, zo jy’er ook uitscheidt, jy in die zélve boete zult vervallen
                        GOEDAART.
Daar’s jou meer aan gelégen als my
                        KNYPAART.
Dat is niet met allen. Wat zegje? We zullen ons reciproquelyk verbinden Notariaal.
[p. 9]
Daar is myn hand
                        FLIP.
                      ,,De koop is geslooten; hier’s geen ander verhaal
Dan myn meester te vinden

[...]
Continue
[p. 20]

TWÉDE BEDRYF.

EERSTE TOONEEL.

IZABELLE, KATRYN.

                        IZABELLE.
O neen, myn lieve Katryn, ik heb zulk een téder gevoelen
Van myn Karels liefde, dat zyn brand nimmer zal verkoelen,
Al was het twintig jaar naa zyn natuurlyke dood.
                        KATRYN.
Twintig jaar naa zyn dood? ja die dat looft, is wél een groote malloot.
Ik kén het humeur van de mans. Och lieve Jufvrouw, wat zouwen
Wy lukkig zyn, duurde haar liefde sléchts drie maanden naa het trouwen?
                        IZABELLE.
En nóch minder, geloof ik, wat men ook van zyne onstandvastigheid,
(Ligt, om twist tusschen ons te rókkenen) kwaadaardig heeft verbreid.
Hy heeft zo hoog gezwooren my eeuwig te beminnen,
Dat ik niet twyffel óf hy meent het mét ziel én zinnen.
                        KATRYN.
Ja Meenen leid by Kortryk: ik zég van Karel juist geen kwaad;
Maar hoe dat ’et meerendeels met de vryers gaat.
Ze zyn zo heet als vuur in haar vryënde liefkoozeryen;
Dóch drie óf vier weeken getrouwd, laaten ze ’t hachje glyen,
En worden zo koud als ys. Och, Jufvrouw! ze zyn ons zo haast moê!
[p. 21]
Vraag het eens aan getrouwde vrouwen.
                        IZABELLE.
Katryn, houw je mond toe: Want ik zou nooit trouwen, dan om altyd gelukkig te leeven.
                        KATRYN.
De béste dagen die de Fórtuin aan jonge dóchters kan geeven,
Zyn, dieze genieten eenigen tyd voor, én kort naa den Bruilóftsdag:
Dan worden ze opgepast, gediend met diep ontzag.
Men maakt gezélschap van allerlei plaizieren,
Men houdt Bal, stil, én open bezoek, de Bruid ziet haar vieren,
Wanneer ze door den Bruigom, als een Gilde ós, wordt omgeleid
By haar, én by zyn vrienden, ’t is overal zoetigheid
Zonder verdriet. Men doet in den Schouwburg de logies huuren
Van ’t Schaapen én ’t Kalv’ren hók, daar geen konfituuren
Nóch and’re lekkernyen ontbreeken; men is daar zo vrank én vry
In ’t zoenen én stoeijen als in ’t Oesterhuys.
                        IZABELLE.
Maar, wat voegje’er al by!
                        KATRYN.
Byvoegen, Jufvrouw? Ja mogt ik het allegaar zéggen...
Maar ik zal liever den vinger op den mónd leggen.
                        IZABELLE.
Dat is ook bést: want ik voor my, vind het zeer kwaad
Voor jong vólk, dat met zulk een inzicht in de Komedie gaat,
En dat men aldus der aanschouweren aandacht komt te verstooren.
[p. 22]
                        KATRYN.
Och, weinige gaan’er om na het Spél te hooren;
Maar komen meest als ’t half gedaan is, én zienze eens na ’t Tooneel,
Dat is als ’er gedanst wordt; zo dat ze zich zélf, geheel
Tót een bespóttelyk spéktakel van fatsoenelyke ménschen
Ten toon stellen, die ’er vaak uit de Schouwburg wénschen,
Terwyl ze oorzaak geeven tót het vuil spreeken van ’t gemeen.
                        IZABELLE.
’t Past niet aan braave burgers dóchters dus haar respéct te vertreên.
Ik, voor my, tracht, zo veel ik kan, diergelyken opspraak te vermyden:
En Juffers, die in den bak gaan zitten, kunnen zich daar van bevryden.
                        KATRYN.
Ja! Hebje die konditie veur van daag met Karel ook zo gemaakt?
                        IZABELLE.
Wél duidelyk. Maar me dunkt dat jouw tong vry lós aan ’t snappen geraakt.
                        KATRYN.
Dat ik wél weet, Jufvrouw; én wyl we van deeze materie praaten,
Moet ik je eens een gedicht, op deeze stóf gerymd, leezen laaten.
                        IZABELLE.
Laat zien. Wél Katryn! Hoe kom jy hier aan? me dunkt ik kén de hand.
                        KATRYN.
Hét is in den Schouwburg gevonden, én my, geleend van een Galant.
[p. 23]
                  IZABELLE, leest.
’k Moest dan Andromaché maar tot myn straf, zien speelen
    Ter Schouwburg, gestóffeerd met meer als een Salét,
    ’t Geen elk ontsticht, én zich met voordracht rug’lings zét
Tot kaak’len, én verdoofd den glans der treurtooneelen.

Dénk, hoe zulks de aandacht van een Dichter moet verveelen.
    Al schreit de droeve Weeuw, én ziet het staal gewét
    Tot ’s Jongskens dood, én kiest, haar ’s ondanks, ’t bruiloftsbéd
Van Pyrrhus, niemand schynt in haar verdriet te deelen.

    Al vloekt Hermioné haar last, te wél volbragt,
    En schélde Orést; die daagt de Dochters van de nacht:
Men raast ’er tégens aan, in spyt der Toonellisten

    Zo speeld de dart’le jeugd, door haar verward gerucht,
    Voor yders ogen een bespottelijke klucht,
Belust haar tyd en géld baldaadig te verkwisten.

                        KATRYN.
Wél Jufvrouw?

                        IZABELLE.
Ik vind dit Gedicht fraai, én vry zédig in het berispen.
                        KATRYN.
Ja, had ik ’et gemaakt, ik zou die spoorloosheid wél anders gispen.
Ik zou...
                        IZABELLE.
Je zoud wél wat op jouw bakkes krygen met al jouw achterklap!
                        KATRYN.
Wél Jufvrouw, ik spreek niemand zyn eer te na, al schoon ik wat snap.
Maar ik weet wél waar ’t jou schort; de tyd moet je lang duuren,
Om dat Karel niet komt.
[p. 24]
                        IZABELLE.
Je maakt al te veel kuuren.
                        KATRYN.
Dat is ook waar; maar de vrouwen maaken ’er noch veel meer,
Principaal die zo wat naar de mode leeven.
                        IZABELLE.
Wél wat nu weêr?
                        KATRYN.
Niet anders, als dat ik je, zonder jouw zédigheid te verwild’ren,
’t Portrét van de hédendaagsche Kokketjes graag af wou schild’ren.
Maar weet je wél Jufvrouw, wat het woord Kokkette te zeggen mag zyn?
                        IZABELLE.
Dat weet ik niet. Ik geloof een vryërzieke Juffer, naar allen schyn;
Een’ die zich zo wat dartel toont in all’ haar’ manieren.
                        KATRYN.
Met verlóf Jufvrouw, myn’ gedachten zyn van daag wat lós aan ’t zwieren.
En daarom, indien ik zo wat van den ós op den ézel praat,
Ik smyt maar een stók in ’t honderd, ik dénk aan geen kwaad.
Ik héb eens van een verstandig Dókter hooren zeggen
Dat de vrouwen heur ziel dwars in de maag hebben leggen,
Om dat ze altyd régelrécht dwars tégens het voornemen, én den wil.
Van de mannen zich aan willen kanten.
                        IZABELLE.
O meid! zwyg stil.
                        KATRYN.
Hoor, óf ik ’et zég, dan óf ik het in myn hart hou beslooten,

[p. 25]
De mans én de vrouwen zyn all’ met één sóp overgooten.
Ze zyn allegaâr verbasterd; om dat ’er geen deugd in steekt.
                        IZABELLE.
Je bént een’ Misantrope, die van alle ménschen kwaad spreekt.
                        KATRYN.
En jy nóch wat jong Jufvrouw, én in ’t Salét onérvaaren.
Je hebt nóch niet veel gezien, óf gehoord in jouw jonge jaaren:
Je weet nóch de réchte karakters van de waereld niet;
Maar de tyd zal maaken dat je uit andere oogen ziet.
Maar hoor, Jufvrouw, eer wy van dit praatje afraaken,
Moet ik je, als gezeid is, eerst eens een nette schildery maaken
Van de hédendaagsche Kokketjes; én dat tot jouw profyt;
Opdat alle kwaade schyn van jou mag worden gemyd.
Stél je eens een schoon klein Schépsel te vooren,
Dat door het gezicht jouw oogen kan bekooren:
Dat nou behaagen schépt in dit, én dan weêr in dat:
Dat nou aanneemt, het geen het flus verstooten had;
Dat zich opdoet als een Engel veur je vyf zinnen;
Maar niet dan een loutere Harpy is van binnen.
Daar is een zéker hoofdroerend vogeltje, óf je ’t weet,
Dat by de Vogelmélkers een Sysje heet;
Hier moet je ’t hoofd van neemen met de hippelende beenen,
En neemen de tong van een Serpént met eenen;
’t Gezicht van een Basiliskes, de natuur van een Kat:
De behéndigheid van een Aap, én ’t fenyn van een Pad:
De inclinatie van een Nachtuil, én dan moetje gaan haalen
De verändering van de Maan, én de kracht der Zonnestraalen;
[p. 26]
Trék over al deezen hutspót een wit ménschenvél heen.
En voeg de armen én beenen, én al wat ’er toe hoort, by een.
Dan zal de Schildery, dien ik je daar heb gegeeven,
Jou een’ Kokkette doen zien, zo nét gemaakt als het leeven.
                        IZABELLE.
Waar haalje’t van daan?
                        KATRYN.
’k Hoor vólk; ligt is ’t Karel daar je zo na verlangt.


[...]
Continue
[p. 40]

DÉRDE BEDRYF.

EERSTE TOONEEL.

KNYPAART, KATRYN, IZABELLE, KAREL.

                        KNYPAART.
Hier zie je, myn gekandilezeert Bruidtje, de zaal die veur jou bereid ,, is,
Om ons huuwelyk te sluiten, waar van de knoop zo goed als geleid ,, is.
Hier zulje jou straks in possessie zien van my, én van al myn goed...
                        KATRYN.
,, Ja, dat van een oude Paai, ruikt goorer als zuure karremélk doet.
                        KNYPAART.
En, met een wélkomkusje, belieft van jouw Bruigom te accepteeren
Deeze snoer Paerlen, die ik je uit zuivre liefde kom verëeren.
                        IZABELLE.
O, myn Heer, dat ’s onverdiend.
                        KNYPAART.
Neem maar, ’t is uit klinklaare gunst.
                        KATRYN.
Neem, neem sléchts aan, jufvrouw. Hebben is hebben; maar krygen is kunst.
                        KNYPAART.
Zyn ze wat besmeuld, ze moeten jou zo veel te meer behaagen,
Om dat ze myn’zalige vrouw twintig jaar om heur hals heit gedraagen.
                        IZABELLE.
Al was dat niet, myn Heer; al wat van u komt, is my altyd lief.
[p. 41]
                        KNYPAART.
Dat zyn eerst zoete woorden! Wat bén ik gelukkig Karel! Slief?
                        KAREL.
Ik zég ja, Vader.
                        KNYPAART.
Ik wénsch je, met haar Nicht, ook zo gelukkig.
                        KAREL.
Daar dank ik je voor, Vader.
                        KNYPAART.
Maar, me dunkt, je ziet zo drukkig?
                        KATRYN.
Dat ’s geen wonder: die verliest, men Heer, kan niet vrolyk zyn.
                        KNYPAART.
Is ’t van jouw plaizier, Bruidtje, dat je Nicht nou komt op ons sluitféstyn?
                        IZABELLE.
Al zo ’t myn Heer belieft.
                        KNYPAART.
Dat zyn eerst zoete woorden!
Zie daar, ik moet je omhélzen, al zou men my vermoorden.
Karel, hem weerhoudende.
Het is my lief, Vader, dat Mejufvrouw u zulken genoegen geeft;
En ik hoop dat gy haast nóch béter zult zien hoe lief dat ze u heeft.
                        KNYPAART.
Wat dunkje, Karel, wilje jouw Bruidtje hier gaan verzoeken;
Terwyl ik aan de myne, myn kraakpórselein laat zien, én myn’boeken?
                        KAREL.
Al zo ’t Vader belieft. Maar vergeet voor al niet die zilv’re doos
[p. 42]
Met goude Medailles, die gy sedert zo lang een poos
Opgegaard hebt: ik geloof ze zullen Mêjufvrouw wél gevallen.
Knypaart, de hand op zyn Zoons mond léggende.
Oh Bruidtje, myn zoon zeit dat maar om wat te mallen.
Maar myn’ Schilderyen....
                        KATRYN.
Jufvrouw, zie daar, myn tanden wateren al
Dat ik die kóstelyke gouddoos eens zien, én handelen zal.
                        KAREL.
Dan heeft myn Vader nóch zo veel dierbaar gesteente, én ringen!...
                        KATRYN.
Heer!
                        KAREL.
En een groote yz’re kist vol gemunt goud...
                        KATRYN.
Heer, watte dingen!
                        KAREL.
En een and’re kist, próp vol kraagmannetjes...
                        KATRYN.
Wél Heer! Is het waar?
                        KAREL.
En dan nóch een kist vol oude Bankryksdaalders van honderd jaar.
                        KATRYN.
Gut Jufvrouw, hoe willen we ons in al dat géld omwentelen!
Maar, à propos, myn tong geraakt weer lós aan ’t tréntelen.
Met verlóf, dat ik het vraag; men Heer is ommers geen Prokureur?
Knypaart, met een straffe stém.
De Duivel, meid! Waarom vraag je dat?
[p. 43]
                        KATRYN.
Oh, myn Heer, niet aars als om de geur:
Want in de heele stad, weet ik geen éénig ménsch te noemen
Als een Prokureur die van zulke drie kisten vol géld kan roemen.
                        IZABELLE.
Jouw tong geraakt weêr aan ’t ratelen. Ik zég je dat je zwygt.



TWÉDE TOONEEL.

GRIET, KNYPAART, KAREL, IZABELLE, KATRYN.

                        GRIET.
Sinjeur, weet je wél dat je hier alreeds bezoek krygt?
                        KNYPAART.
Wat veur bezoek?
                        GRIET.
Twie jonge borstjes, ’t zyn Notaris klérken.
                        KNYPAART.
Is ’er de Notaris niet by?
                        GRIET.
Neen; maar, naar dat ze laten mérken, zel die heur vólgen.
                        KNYPAART.
Laat ze in ’t veurhuis toeven, én sluit de deur.
’k Verwacht niemand als myn Bruidtsvader met zyn Zoon, verstaaje?
                        GRIET.
Hiel wél, Sinjeur.



[p. 44]

DÉRDE TOONEEL.

KNYPAART, KATRYN, IZABELLE, KAREL.

                        KNYPAART.
Wél Bruidtje, willen we nou myn Biblioteek eens gaan bekyken?
                        KATRYN.
Ja, die gouddoos, én géldkisten zullen ons béter gelyken.
                        KNYPAART.
Dan zal ik je nóch laaten zien een Kabinét heel befaamd,
Vol Uiltjes, én Slangen, én een schoon jongman in ’t geraamt’.
                        KATRYN.
Ja, die zien we liever in ’t vlees.
                        KNYPAART.
En zo veel monsters in spirituswater.
Ook, onder anderen, een leevendig gevilde rósse Sater.
Schulpjes, Eijerdópjes, Veugeljes, én Keisteentjes van alle soort.
                        KATRYN.
Ik wou dat je ’er een had zo groot als die van Amersfoort.
                        KNYPAART.
Dat het jouw meid niet was, Bruidtje, ze kreeg wat op ’er lappen.
                        IZABELLE.
Ze heeft iets boven de winkbraauwen, laat ’er wat snappen.
En gaan we, als ’t u blieft.



[p. 45]

VIERDE TOONEEL.

JÓRDEN, IZABELLE, KNYPAART,
KAREL, KATRYN.

                        JÓRDEN.
                        OCh Sinjeur, wat gaet ons an!
Ons huis is vol Dragonders, én niemand weet ’er van
Hoe dat ze van afteren daer in gekommen bennen;
Of heur paerden mosten vleugels hebben, gelyk onze hennen.
De Kapitein het ’er op de plaats in slagórde gestéld,
As óf hy ons huis wou bestórmen mit gewéld;
Maar vindende de deur open, scheen hy te vreeden,
En is op zyn paerd ienssloegs in huis ereeden
Nae de béste kamer, daer ien Dragonder zyn paerd
An de Lédekant het ebonden. Gut Sieur, ik bin zo vervaerd!
Ze snoff’len ’t hiele huis deur van onderen tut boven,
En spreekt me’er teugen, dreigen ze ons de kóp te klooven.
Maar hoe verbaasd ik ook bin, lach ik me évengaauw slap;
Omdat al den brui verhongerd, schreeuwt: de knap, de knap, de knap!
                        IZABELLE.
Wees niet bang,Vryër, ik zal dat onweêr wél kalmen;
’t Zal wis monfreer zyn; kom Katryn, zonder te talmen,
Dat ik hem wélkom heet.
                        KNYPAART.
                    Wélkom? Wat duiker, dat ’s geen fatsoen!
Wat heit hy hier met zyn heele Kompagnie te doen?
                        JÓRDEN.
Ze hebben zwarte knévels, zo lang as staerten van Katten.
[p. 46]
                        IZABELLE.
Hem te verwéllekomen, zal myn Heer niet euvel opvatten?





[...]


                    EYNDE.

Continue
  • Ceneton
  • Voorkeurenpagina Opleiding Nederlands